Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır, hukuki ya da mali görüş değildir. Rakamlar ve eşikler 11 Eylül 2026 itibarıyla kaynaklardaki hâliyle yazıldı; her yıl güncellenir. Kendi durumun için mali müşavirine ya da vergi dairene sor.
Elinizde ne oluyor
Sipariş geçmişi: kim, ne zaman, hangi ürünü, kaç kez aldı.
İletişim: e-posta ve telefon — sipariş bilgilendirmesi için zaten gerekli.
Davranış: hangi ürün sayfaları geziliyor, hangi ürün sepete girip alınmıyor.
Kaynak: ziyaretçi hangi kanaldan geldi.
Bu dördü olmadan pazarlama kararları tahmine dayanır. Dördü olduğunda hangi ürünün öne çıkarılacağı bir tercih değil, bir okuma sonucudur.
Veriyle ne yapılır, ne yapılmaz
Yapılır: geçen sene aynı dönemde alan müşteriye hatırlatma, sepette bırakılan ürün için bilgilendirme, çok satan ürünün stok planı, az bakılan ürünün açıklamasını düzeltmek.
Yapılmaz: izinsiz toplu ticari ileti göndermek. Türkiye'de ticari elektronik ileti için alıcının önceden onayı ve İYS kaydı gerekir; sipariş bilgilendirmesi ise ticari ileti sayılmaz.
Bu ayrım önemli: 'siparişiniz kargoya verildi' bilgilendirmedir, 'yeni koleksiyon indirimde' ticari iletidir ve onay ister.
Tekrar satış neden ucuz
Yeni bir müşteriye ulaşmak için reklam, içerik ve zaman harcarsınız. Daha önce alan bir müşteriye ulaşmak için elinizde zaten bir iletişim yolu ve bir satın alma geçmişi vardır.
Bu yüzden aynı bütçeyle yapılabilecek en verimli iş genellikle yeni müşteri aramak değil, mevcut müşteriye ikinci kez satmaktır. Kendi siteniz olmadan bu ikisini ayırt edecek veriye sahip olamazsınız.
Ürününüz tekrar alınan bir ürünse (gıda, kozmetik, sarf malzeme) bu fark daha da büyür.
Veriyi okumaya nereden başlanır
En çok satan üç ürün: stok ve öne çıkarma kararlarınızı bunlar belirler.
Hiç satmayan ürünler: sorun fiyatta mı, açıklamada mı, fotoğrafta mı.
Sepete girip sipariş olmayan ürünler: genellikle kargo ücreti ya da teslim süresi sorunu.
Tekrar alan müşteri sayısı: ürününüzün gerçekten beğenilip beğenilmediğinin en dürüst ölçüsü.
Bu dört soruyu ayda bir okumak, çoğu mikro işletme için yeterli bir analiz düzenidir.
Ne kadar veri toplamalı
Az. Toplanan her alan hem doldurulma oranını düşürür hem sorumluluğu artırır. Sipariş için gereken ad, iletişim ve adrestir; doğum tarihi, meslek gibi alanlar çoğu işletmede hiç kullanılmaz.
Sipariş formunda her ek alan, tamamlama oranını düşüren bir sürtünmedir. Sormadan önce 'bu bilgiyle ne yapacağım' sorusunu cevaplayın.
Sık sorulanlar
- Müşteri e-postası toplamak zorunda mıyım?
Zorunlu değil. Sipariş bildirimi için işe yarar, ama telefonla çalışan bir işletmede e-posta alanını isteğe bağlı bırakmak tamamlama oranını yükseltir.
- Verileri nerede tutuyorum?
Kendi sitenizin veritabanında. Hangi sağlayıcıyı kullandığınızı ve verinin nerede işlendiğini aydınlatma metninizde yazmanız gerekir.